HAICU: samenwerken met AI om erfgoed beter te beschrijven

3 min. leestijdlaatste update: 06.11.2026

Werk je in een archief, museum of bibliotheek en kost het veel tijd om beschrijvende informatie (metadata) over je collecties te verbeteren of aan te vullen? Dan kan HAICU interessant zijn.

Link naar HAICU: https://www.haicu.science/

HAICU (Human-AI Collaboration for Cultural Heritage) is een project dat mensen en kunstmatige intelligentie (AI) laat samenwerken om erfgoedcollecties beter toegankelijk te maken.

Het idee is eenvoudig: computers helpen bij het analyseren en aanvullen van gegevens, maar mensen controleren en verbeteren de resultaten.

Zo krijg je snellere verwerking, maar behoud je menselijke controle over de kwaliteit.

Wat doet HAICU precies?

HAICU is een open platform dat AI gebruikt om metadata (beschrijvende gegevens over objecten, zoals titel, datum of maker) te verbeteren en aan te vullen.

Het platform gebruikt verschillende AI-technieken, zoals:

  • Natural Language Processing (NLP) (software die taal kan begrijpen en analyseren)
  • Computer vision (technologie die beelden kan herkennen en analyseren)
  • Machine learning (systemen die leren uit voorbeelden en patronen herkennen)

Deze technieken helpen om informatie in erfgoedcollecties automatisch te analyseren en te verrijken.

Wat kan HAICU doen met je data?

1. Metadata automatisch verbeteren

HAICU bekijkt bestaande beschrijvingen en voegt extra informatie toe, zoals:

  • herkenning van personen, plaatsen en organisaties
  • automatische indeling in thema’s (bijvoorbeeld kunst, geschiedenis of wetenschap)
  • koppeling aan bestaande standaarden en databronnen

Met andere woorden: het systeem probeert te begrijpen waarover een object gaat en vult ontbrekende informatie aan.

2. Koppeling aan bestaande standaarden

HAICU kan gegevens verbinden met bekende databronnen en vocabularia, zoals:

  • Wikidata
  • VIAF (identificatie van auteurs en makers)
  • LOV (Linked Open Vocabularies)

Dit helpt om gegevens op een gestandaardiseerde manier te beschrijven, zodat ze makkelijker kunnen worden gedeeld en hergebruikt.

3. Mens blijft in controle

Hoewel AI veel werk doet, beslist altijd een gebruiker mee.

Je kan:

  • voorgestelde informatie goedkeuren
  • fouten corrigeren
  • suggesties weigeren

Dit is belangrijk, omdat AI niet altijd perfecte of volledige resultaten geeft.

4. Samenwerken aan dezelfde collectie

HAICU is een samenwerkingsplatform. Dat betekent dat meerdere mensen tegelijk aan dezelfde dataset kunnen werken.

Bijvoorbeeld:

  • archivarissen
  • onderzoekers
  • collectiebeheerders

Dit helpt om kennis te delen en zorgt ervoor dat gegevens consistenter worden beschreven.

5. Export naar Linked Data

De verrijkte gegevens kunnen worden geëxporteerd in formats zoals:

  • RDF
  • JSON-LD

Dit zijn manieren om gegevens zo te structureren dat ze kunnen samenwerken met andere systemen en databanken (dit heet interoperabiliteit, systemen kunnen met elkaar “praten”).

6. Open source en aanpasbaar

HAICU is open source. Dat betekent:

  • de software is vrij beschikbaar
  • instellingen mogen de tool aanpassen
  • je kan eigen AI-modellen toevoegen

Zo kan het platform worden afgestemd op de noden van een specifieke organisatie.

In het kort

HAICU is een platform dat erfgoedinstellingen helpt om metadata te verbeteren met behulp van AI, maar altijd met menselijke controle. Het versnelt het beschrijven van collecties en maakt gegevens beter bruikbaar door ze te koppelen aan internationale standaarden.

Heb je nog vragen? Stuur een mail naar info@archiefpunt.be.

Was dit artikel nuttig?